EVN "buộc" phải nhận lại 2 dự án

Trao đổi với báo chí, ông Tạ Văn Hường, Vụ trưởng Vụ Năng lượng (Bộ Công thương) cho biết, theo đề xuất của Bộ, toàn bộ 13 dự án mà EVN trả lại Chính phủ hồi tháng 8 vừa qua sẽ được xử lý theo nguyên tắc không tách nhỏ các dự án, 13 dự án sẽ được sắp xếp gọn lại theo tên gọi và chuyển thành 9 dự án chính để thuận lợi cho thiết kế thi công và vận hành sau này. Trong đó, Bộ Công Thương đề xuất giao lại cho EVN triển khai các dự án thuộc Trung tâm Điện lực Vĩnh Tân 3, gồm 2 nhà máy có tổng công suất 2.000 MW. Tập đoàn Dầu khí Việt Nam sẽ làm chủ đầu tư các dự án thuộc trung tâm Điện lực Vũng áng 3 với công suất 2.400 MW và Trung tâm điện lực Quảng Trạch công suất 2.400 MW. Tập đoàn Công nghiệp Than và Khoáng sản Việt Nam (TKV) sẽ là chủ đầu tư Trung tâm điện lực Hải Phòng 3 gồm 2 dự án với tổng công suất 2.400 MW. Trong đó, TKV phải đáp ứng điều kiện đảm bảo đủ nguồn than trong nước cung ứng cho các dự án điện. Các dự án còn lại gồm Duyên Hải 2 công suất 1.200 MW, Duyên Hải 3 công suất 2.000 MW, Long Phú 3 (tại Sóc Trăng) công suất 2.000 MW sẽ tiến hành theo phương thức chọn thầu trên cơ sở các đề xuất của nhà đầu tư nước ngoài theo các tiêu chí kiến nghị của Bộ Công Thương.

Theo lý giải của Bộ Công Thương, sở dĩ không cần phải tách nhỏ các dự án ra như ban đầu là để giảm đầu mối, tiết kiệm đầu tư và tạo thuận lợi trong thiết kế, thi công và vận hành sau này.

  Trao đổi với PV ĐS &PL, ông Trần Viết Ngãi - Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Việt Nam cho biết: Hiệp hội cũng vừa có văn bản kiến nghị Thủ tướng xung quanh việc EVN xin trả lại 13 dự án nói trên. Theo ông Ngãi, vấn đề xử lý 13 dự án điện mà EVN trả lại để giao cho ai thực hiện là rất quan trọng để đảm bảo an ninh năng lượng. Trước thông tin, Bộ Công Thương đề xuất giao lại 2 dự án điện cho EVN, nhiều chuyên gia đã đồng tình với phương án này và cho rằng, không thể để tồn tại tình trạng "dễ làm - khó bỏ", không làm được thì trả lại...

EVN lại cảnh báo thiếu điện

Lý do khiến EVN "lắc đầu" với 13 dự án điện này được nêu ra là thiếu vốn. Theo báo cáo của EVN, do lượng vốn thiếu quá lớn, EVN đã đàm phán với nhiều ngân hàng trong và ngoài nước, nhưng do tình hình lạm phát và giá điện thấp, EVN không có khả năng trả nợ, nên các ngân hàng không cho vay. Tổng vốn đầu tư các dự án điện của EVN năm 2008 khoảng hơn 43 ngàn tỷ đồng nhưng EVN chỉ cân đối được 36 ngàn tỷ đồng. EVN cho biết, trong 3 năm liên tiếp vừa qua, do nhiều nguyên nhân khác nhau, đặc biệt là tình trạng thiếu vốn, nên việc khởi công các nhà máy điện lớn đã không thể triển khai được. Thực tế này cũng cảnh báo chuyện thiếu điện có thể sẽ còn tiếp diễn và nghiêm trọng hơn kể từ năm 2012.

Bộ Công Thương đã làm việc với EVN về thực hiện kế hoạch 2008 và 2009. Theo EVN, từ nay đến cuối năm 2009 sẽ có khoảng 10 nhà máy điện đi vào hoạt động, đó là các dự án thuỷ điện Buôn Kuốp, A Vương, Pleikrông, sông Ba Hạ, tổ máy số 3 thuỷ điện Tuyên Quang, cùng các dự án nhiệt điện Nhơn Trạch 1, Cà Mau 2, Sơn Động... với công suất 3.000 MW, nâng tổng công suất của toàn hệ thống lên trên 15.000 MW. Về lý thuyết điện có thể đáp ứng đủ cho nhu cầu. Nhưng nguy cơ thiếu điện vẫn còn tiềm ẩn.

Theo EVN, năm 2009 dự kiến sản lượng điện sản xuất và mua ngoài đạt 86 tỷ Kwh, điện thương phẩm đạt 77 tỷ Kwh, tăng trưởng phụ tải so với 2008 khoảng 14%-15%. Riêng mùa khô 2009 (từ tháng 1 đến hết tháng 5.2009) sẽ tiêu thụ khoảng 41tỷ Kwh. Con số thiếu của mùa khô ước tính chỉ khoảng 200 triệu Kwh. Bên cạnh đó, nhu cầu điện tại miền Bắc vào mùa khô tăng cao trong khi nhiều nhà máy kể trên tại miền Bắc lại đưa vào vận hành cuối năm 2009 nên việc chuyển tải điện từ Nam ra Bắc còn phụ thuộc vào năng lực của hệ thống lưới. Ngoài ra một yếu tố quan trọng nữa là các nguồn vốn bổ sung cho các công trình thi công để vận hành năm 2009 cũng chưa thu xếp xong. Kế hoạch vốn 2008 của EVN là 43.130 tỷ đồng, EVN chỉ đảm bảo được 9.300 tỷ đồng, còn lại đi vay và bán cổ phần.

Vậy là, EVN vẫn ca "bài ca thiếu vốn" khi nói tới các dự án điện chậm tiến độ và nhiều công trình còn dang dở.

Hương Lan